اختصاصی رصداخبار | جعفرتاش: روزی یک لیتر کمتر بنزین مصرف کنیم؛ دولت حمل‌ونقل عمومی را توسعه دهد
- شناسه خبر: 66553
- تاریخ و زمان ارسال: ۵ مهر ۱۴۰۵ ساعت ۱۱:۰۳
به گزارش پایگاه خبری رصداخبار، ناترازی بنزین تنها به میزان تولید و مصرف سوخت محدود نمی‌شود و مجموعه‌ای از مسائل اقتصادی، حمل‌ونقلی و سیاست‌گذاری را دربرمی‌گیرد. افزایش مصرف بنزین در کنار نیاز به واردات سوخت، در شرایطی که کشور با محدودیت منابع ارزی مواجه است، هزینه بیشتری به اقتصاد تحمیل می‌کند.
از سوی دیگر، وابستگی بالای جابه‌جایی‌های روزمره به خودروی شخصی، ضعف حمل‌ونقل عمومی، ترافیک و آلودگی هوا نیز بخشی از پیامدهای همین الگوی مصرف است. در چنین شرایطی، اصلاح ناترازی نیازمند مشارکت مردم و همزمان تغییر سیاست‌های دولت است.
ناترازی بنزین چقدر به مردم و چقدر به سیاست‌گذاری مربوط است؟
جعفرتاش درباره اینکه چه میزان از ناترازی بنزین ناشی از الگوی مصرف مردم و چه میزان ناشی از ضعف سیاست‌گذاری و تولید است، گفت: آمارها نشان می‌دهد مصرف بنزین در کشور بسیار بالاست، اما همین الگوی مصرف نیز نتیجه سیاست‌گذاری است.
وی توضیح داد: ما یک‌سری سیاست‌هایی گذاشته‌ایم که باعث شده حمل‌ونقل با محوریت خودرو اتفاق بیفتد، در حالی که باید حمل‌ونقل عمومی محور اصلی جابه‌جایی‌ها می‌بود.
این پژوهشگر حوزه سیاست‌گذاری صنعتی افزود: بخشی از این سیاست‌گذاری به قیمت‌گذاری مربوط می‌شود؛ یعنی قیمت بنزین پایین است و استفاده از خودرو نیز آسان و کم‌هزینه شده است.
به گفته وی، وقتی استفاده از خودروی شخصی آسان و کم‌هزینه باشد، طبیعی است که تقاضا برای حمل‌ونقل عمومی نیز کمتر شود و در نتیجه حمل‌ونقل عمومی به اندازه‌ای که باید توسعه پیدا نکند.
جعفرتاش تأکید کرد: بنابراین نمی‌توان صرفاً گفت مردم زیاد مصرف می‌کنند و مشکل از الگوی مصرف آنهاست؛ بلکه یک مجموعه اتفاقات سیاست‌گذارانه در طول زمان باعث شده مردم به این شکل مصرف کنند.
وی ادامه داد: در نتیجه، اگر قرار است این وضعیت اصلاح شود، باید مجموعه این سیاست‌ها تغییر کند و به سمتی برویم که تا جایی که امکان دارد، استفاده از خودرو شخصی کاهش پیدا کند و حمل‌ونقل عمومی سهم بیشتری در جابه‌جایی مردم داشته باشد.
فقط افزایش قیمت راه‌حل نیست
جعفرتاش در پاسخ به این سؤال که با توجه به افزایش قیمت‌ها، نقش مردم در کاهش ناترازی بنزین چیست، گفت: بخشی از مسئله قیمتی است، اما همه مسئله قیمت نیست.
وی افزود: بخشی از راهکار به سیاست‌گذاری‌هایی مانند محدودیت استفاده از خودرو یا حتی محدودیت‌های سرعتی مربوط می‌شود. برای مثال می‌توان در شهرها سرعت حرکت خودروها را کاهش داد یا در بزرگراه‌ها محدودیت‌هایی ایجاد کرد.
این پژوهشگر حوزه توسعه اقتصادی در عین حال تأکید کرد: اما از همه اینها مهم‌تر این است که با مردم صحبت شود و شرایط موجود با آنها در میان گذاشته شود.
دولت باید درباره شرایط با مردم گفت‌وگو کند
جعفرتاش گفت: باید شرایط محاصره و محدودیت‌ها برای مردم توضیح داده شود و از همه بخواهیم که مثلاً حداقل یک لیتر در روز کمتر بنزین مصرف کنند و خودرو را فقط برای کارهای ضروری مورد استفاده قرار دهند.
وی افزود: به نظرم دولت در صحبت کردن با مردم و در میان گذاشتن این مسئله با آنها کوتاهی می‌کند.
این پژوهشگر تأکید کرد: اگر بین مسئولان و مردم گفت‌وگو و گفتمان‌سازی ایجاد شود و برای مردم توضیح داده شود که در شرایط فعلی نیاز داریم کمتر مصرف کنیم، این موضوع می‌تواند تأثیرگذار باشد.
جعفرتاش با اشاره به شرایط جنگی کشور ادامه داد: در چنین شرایطی باید موضوع برای مردم توضیح داده شود و از آنها خواسته شود که در حد توان، مصرف خود را کاهش دهند.
وی افزود: بخشی از مردم حداقل می‌توانند همراهی کنند؛ برای مثال کسانی که استفاده‌های غیرضروری از خودرو دارند، می‌توانند مصرف خود را کاهش دهند.
حتی یک لیتر کاهش مصرف چه اثری دارد؟
جعفرتاش در پاسخ به این پرسش که کاهش یک یا دو لیتر مصرف بنزین در روز چه تأثیری می‌تواند بر اقتصاد کشور داشته باشد، گفت: ما اکنون واردکننده بنزین هستیم.
وی افزود: هر لیتر بنزین در حال حاضر با قیمتی حدود ۱۷۰ تا ۲۰۰ هزار تومان وارد کشور می‌شود، در حالی که به مردم با قیمت حدود ۱۰ هزار تومان فروخته می‌شود.
این پژوهشگر حوزه توسعه اقتصادی ادامه داد: بنابراین وقتی یک نفر یک لیتر کمتر مصرف می‌کند، نزدیک به ۱۷۰ هزار تومان به بیت‌المال کمک کرده است.
جعفرتاش البته تأکید کرد که اهمیت این صرفه‌جویی فقط به تفاوت قیمت بنزین وارداتی و قیمت فروش داخلی محدود نمی‌شود و گفت: از آن مهم‌تر این است که ما کمبود درآمد ارزی داریم و کاهش مصرف بنزین باعث صرفه‌جویی در مصرف ارز می‌شود.
وی افزود: این کاهش مصرف ارز می‌تواند به کنترل قیمت ارز نیز کمک کند؛ بنابراین مردم در نهایت از این موضوع منتفع خواهند شد.
جعفرتاش گفت: جدا از مسئله ارز، کاهش مصرف بنزین می‌تواند به کاهش آلودگی هوا و ترافیک نیز کمک کند و از این جهت هم نتیجه آن به نفع مردم خواهد بود.
آیا صرفه‌جویی مردم راه‌حل پایدار ناترازی است؟
وی درباره اینکه آیا کاهش مصرف مردم می‌تواند به راه‌حل پایدار ناترازی بنزین تبدیل شود، گفت: همین دست‌فرمان باید ادامه پیدا کند و حمل‌ونقل کشور به‌تدریج به سمت حمل‌ونقل عمومی برود.
جعفرتاش تأکید کرد: خودرو داشتن به خودی خود مسئله بدی نیست و حتی می‌تواند خوب باشد، اما استفاده از خودرو باید بیشتر به مواقع ضروری محدود شود.
وی افزود: اینکه فرد خودرو داشته باشد اما هر روز و به هر بهانه‌ای از آن استفاده کند، باید اصلاح شود. می‌توان خودرو داشت، اما استفاده از آن باید حداقلی و محدود باشد.
این پژوهشگر با اشاره به تجربه کشورهای دیگر گفت: در بسیاری از کشورهای دنیا خرید خودرو آسان است، اما استفاده از خودرو راحت نیست و هزینه استفاده از آن بالاست.
جعفرتاش ادامه داد: بنابراین باید به الگویی برسیم که در آن خودرو داشتن امکان‌پذیر باشد، اما استفاده از خودرو برای جابه‌جایی‌های روزمره و غیرضروری، انتخاب اول مردم نباشد.
مهم‌ترین مشوق مردم چیست؟
جعفرتاش درباره اینکه دولت چه مشوق‌های اقتصادی می‌تواند برای حرکت مردم به سمت مصرف بهینه در نظر بگیرد، گفت: مهم‌ترین مشوق این است که دولت وارد گفت‌وگو با مردم شود.
وی افزود: اگر دولت بتواند به‌صورت جدی معضل ترافیک و آلودگی هوا را با همین سیاست‌ها به‌مرور رفع کند و مردم به استفاده از حمل‌ونقل عمومی عادت کنند، خود این موضوع برای مردم یک منفعت خواهد بود.
این پژوهشگر حوزه حکمرانی عمومی تأکید کرد: نتیجه چنین سیاستی می‌تواند داشتن هوای پاک و شهری بدون ترافیک باشد.
وی در عین حال گفت: البته این مسئله نیازمند آن است که حمل‌ونقل عمومی نیز به شکل جدی توسعه پیدا کند.
جعفرتاش تأکید کرد: نمی‌توان فقط از مردم خواست کمتر از خودروی شخصی استفاده کنند؛ باید در کنار آن، حمل‌ونقل عمومی به اندازه‌ای توسعه پیدا کند که مردم بتوانند برای جابه‌جایی‌های روزمره روی آن حساب کنند.
اصلاح الگوی مصرف؛ وظیفه مردم و مسئولان
جعفرتاش در جمع‌بندی گفت: شرایط جنگی را همه ما باید مدنظر قرار دهیم و هر کسی در هر حوزه‌ای که هست، باید به دفاع از کشور کمک کند.
وی افزود: یک بخش مهم دفاع، بحث اقتصادی است و شرایط موجود می‌تواند فرصتی باشد تا الگوی مصرف و همچنین شرایط شهری که امروز با ترافیک و آلودگی مواجه است، اصلاح شود.
این پژوهشگر ادامه داد: مردم می‌توانند با صرفه‌جویی به جبهه جنگ کمک کنند. اگر بخواهیم خیلی ساده بگوییم، این کار یک وظیفه ملی است.
جعفرتاش در عین حال بر مسئولیت دولت تأکید کرد و گفت: دولت هم باید با مردم صحبت کند و شرایط را برای آنها توضیح دهد.
وی افزود: من در حال حاضر نمی‌بینم که این حرف‌ها به شکل جدی با مردم زده شود؛ در حالی که اگر مسئولان با مردم وارد گفت‌وگو شوند و از آنها بخواهند در شرایط فعلی مصرف خود را کاهش دهند، می‌توان انتظار همراهی بیشتری داشت.
جعفرتاش در نهایت تأکید کرد: اصلاح ناترازی بنزین نیازمند همراهی مردم و اصلاح سیاست‌های دولت است؛ مردم می‌توانند با کاهش مصرف به کاهش فشار ارزی و بهبود شرایط کمک کنند و دولت نیز باید با اصلاح سیاست‌های حمل‌ونقل، توسعه حمل‌ونقل عمومی و گفت‌وگوی شفاف با مردم، زمینه تغییر پایدار الگوی مصرف را فراهم کند.
انتهای پیام/
